Hak Penjagaan Tunggal atau Bersama: Apa Bezanya?

Apa bezanya?

Di bawah Akta Membaharui Undang-Undang (Perkahwinan dan Perceraian) 1976, hak penjagaan ialah hak undang-undang untuk membuat keputusan besar tentang pembesaran anak, seperti sekolah, kesihatan dan agama.

• Hak penjagaan tunggal: seorang ibu atau bapa membuat keputusan ini sendirian.
• Hak penjagaan bersama: kedua-dua ibu bapa berkongsi keputusan ini sama rata.

Hak penjagaan berbeza daripada jagaan dan kawalan, iaitu dengan siapa anak tinggal setiap hari. Seseorang boleh mendapat jagaan dan kawalan walaupun tanpa hak penjagaan tunggal.

Bila hak penjagaan tunggal diberikan?

Mahkamah Malaysia menganggap hak penjagaan tunggal sebagai pengecualian. Ia ditimbang apabila seorang ibu atau bapa membahayakan anak atau tidak mampu terlibat dalam keputusan, contohnya kerana penderaan, pengabaian, ketagihan atau meninggalkan anak yang dapat dibuktikan.

Seksyen 88(1) Akta membenarkan mahkamah membuat apa-apa perintah hak penjagaan yang difikirkannya patut. Kebajikan anak sentiasa diutamakan, prinsip yang juga terdapat dalam Akta Penjagaan Budak 1961.

Walaupun hak penjagaan tunggal diberikan, pihak yang lagi satu biasanya mendapat akses (masa bersama anak). Jika ada kebimbangan keselamatan, akses mungkin diselia.

Bila hak penjagaan bersama diberikan?

Hak penjagaan bersama lazim di mahkamah Malaysia kerana ia mengekalkan penglibatan kedua-dua ibu bapa dalam keputusan besar anak.

Dengan hak penjagaan bersama, tiada pihak boleh membuat keputusan penting sendirian, seperti memilih sekolah atau rawatan perubatan. Jika tidak bersetuju, mana-mana pihak boleh meminta mahkamah memutuskan.

Mahkamah lebih cenderung memberikannya jika kedua-dua ibu bapa boleh bekerjasama dan berkomunikasi. Jika konflik berterusan menjadikan keputusan bersama mustahil, mahkamah mungkin condong kepada hak penjagaan tunggal.

Kebaikan dan keburukan

Hak penjagaan tunggal

• Keputusan cepat dan jelas, berguna jika pihak lain tiada atau tidak bekerjasama.
• Tetapi ia boleh melemahkan hubungan anak dengan pihak yang lagi satu, dan semua keputusan terbeban pada seorang.

Hak penjagaan bersama

• Kedua-dua ibu bapa kekal terlibat, dan anak nampak kedua-duanya masih mengambil berat.
• Tetapi perselisihan boleh melambatkan keputusan dan mungkin perlu diselesaikan oleh mahkamah.

Cara akses berfungsi

Bagi kedua-dua jenis, ibu atau bapa yang tidak tinggal bersama anak biasanya mendapat akses. Ini bermaksud masa tetap bersama anak, seperti hujung minggu, cuti sekolah dan cuti umum. Butirannya boleh dipersetujui ibu bapa atau ditetapkan mahkamah.

Dalam hak penjagaan bersama, akses biasanya lebih luas kerana mahkamah bermula dengan pandangan bahawa kedua-dua ibu bapa patut terus terlibat. Baca lanjut dalam panduan hak penjagaan anak.

Ingin melantik peguam cerai? Jika anda tidak pasti sama ada mahu memohon hak penjagaan tunggal atau bersama, minta peguam bebas menghubungi anda melalui WhatsApp: Minta Peguam Hubungi Saya. Bagi maklumat umum, gunakan panduan dan alat kami.